IN-11 | HƯỚNG DẪN ĐO ĐIỆN ÁP, DÒNG ĐIỆN VÀ TẦN SỐ MÁY PHÁT ĐIỆN

Điện áp, dòng điện và tần số là ba thông số cơ bản phản ánh trực tiếp tình trạng cấp điện và mức độ mang tải của máy phát điện.

Việc đo và ghi nhận đúng các thông số này giúp kỹ thuật viên đánh giá khả năng cấp điện, mức tải, sự cân bằng giữa các pha và phát hiện sớm những bất thường liên quan đến phụ tải, AVR, tốc độ động cơ hoặc hệ thống điều tốc.

🔐🔗Điểm kiểm soát trọng yếu:
ĐÚNG ĐIỂM ĐO – ĐÚNG THANG ĐO – KIỂM TRA TỪNG PHA

1. Khi nào cần đo điện áp, dòng điện và tần số?

Nên thực hiện kiểm tra trong các trường hợp:

• Chạy thử hoặc nghiệm thu máy phát điện.
• Kiểm tra, bảo trì định kỳ.
• Sau khi sửa chữa hoặc hiệu chỉnh.
• Sau khi thay đổi hoặc bổ sung phụ tải.
• Khi xuất hiện cảnh báo điện áp hoặc tần số.
• Khi máy vận hành không ổn định.
• Khi nghi ngờ tải hoặc thông số điện giữa các pha không cân bằng.

Với máy phát điện dự phòng ít hoạt động, nên ghi nhận các thông số trong những lần chạy kiểm tra định kỳ để có dữ liệu so sánh theo thời gian.

2. Chuẩn bị thiết bị đo

Tùy mục đích kiểm tra, có thể sử dụng:

• Đồng hồ vạn năng có chức năng đo điện áp AC và tần số.
• Ampe kìm để đo dòng điện từng pha.
• Thông số hiển thị trên bộ điều khiển máy phát điện.
• Thiết bị phân tích điện năng khi cần đánh giá chuyên sâu.

Trước khi đo, kiểm tra:

• Thiết bị đo hoạt động bình thường.
• Que đo và dây đo không hư hỏng.
• Chức năng và thang đo phù hợp.
• Giới hạn điện áp và cấp an toàn đo lường phù hợp với vị trí đo.

⛔ Không sử dụng thiết bị hoặc que đo có thông số an toàn không phù hợp với hệ thống cần kiểm tra.

3. Xác định hệ thống và điểm đo

Trước khi thực hiện cần xác định:

• Điện áp định mức của máy phát điện.
• Hệ thống 1 pha hay 3 pha.
• Cấu hình đấu dây.
• Có dây trung tính hay không.
• Điểm đo an toàn và được phép tiếp cận.

Đối với hệ thống 3 pha 4 dây, điện áp thường được kiểm tra:

✅Điện áp giữa các pha: L1–L2 | L2–L3 | L3–L1

✅Điện áp giữa pha và trung tính: L1–N | L2–N | L3–N

✅ Dòng điện được kiểm tra riêng trên từng pha: I-L1 | I-L2 | I-L3

✅ Tần số là thông số chung của nguồn phát tại cùng thời điểm vận hành.

4. Quy trình đo

Bước 1 – Kiểm tra thông số trên bộ điều khiển

Trước khi sử dụng thiết bị đo ngoài, quan sát các thông số đang hiển thị trên controller:

• Điện áp.
• Dòng điện từng pha.
• Tần số.
• Công suất hoặc mức tải nếu có.
• Các cảnh báo liên quan.

Ghi nhận các giá trị ban đầu để theo dõi và đối chiếu với thiết bị đo độc lập khi cần.

⛔ Không cần mở tủ điện để đo trực tiếp nếu các thông số trên controller đã đáp ứng mục đích kiểm tra và không có yêu cầu xác minh độc lập.

Bước 2 – Đo điện áp

Chọn chức năng đo điện áp AC và dải đo phù hợp.

Với hệ thống 3 pha, lần lượt đo: L1–L2 → L2–L3 → L3–L1

Nếu hệ thống có trung tính và cần kiểm tra điện áp pha: L1–N → L2–N → L3–N

Ghi riêng từng giá trị, không chỉ ghi chung một giá trị “điện áp máy phát”.

Cần đánh giá đồng thời: Mức điện áp + độ ổn định + chênh lệch giữa các pha

Nếu điện áp giữa các pha chênh lệch bất thường, cần tiếp tục kiểm tra tải, kết nối, AVR và hệ thống đầu phát.

Bước 3 – Đo dòng điện từng pha

Sử dụng ampe kìm phù hợp và kẹp một dây dẫn pha tại một thời điểm.

Đo lần lượt: I-L1 → I-L2 → I-L3

Ghi nhận dòng điện từng pha và so sánh với:

• Dòng điện định mức.
• Mức tải hiện tại.
• Dòng điện của các pha còn lại.

Không kẹp đồng thời nhiều dây pha trong một phép đo dòng thông thường vì kết quả có thể không phản ánh dòng điện của từng pha.

🔗Dòng điện chênh lệch đáng kể giữa các pha là dấu hiệu cần kiểm tra sự phân bố tải và các bất thường liên quan.

Bước 4 – Đo tần số

Tần số có thể được đọc trực tiếp trên controller hoặc đo bằng thiết bị có chức năng Hz.

Ghi nhận tần số khi máy đã vận hành ổn định và, tùy mục đích kiểm tra, tại các trạng thái:

• Không tải.
• Có tải.
• Sau khi tải thay đổi.

Nếu tần số dao động hoặc thay đổi bất thường theo tải, cần kiểm tra thêm tốc độ động cơ, governor và khả năng đáp ứng tải.

👉 Xem thêm: Governor máy phát điện: Cấu tạo, nguyên lý hoạt động và vai trò trong hòa đồng bộ.

Bước 5 – Kiểm tra khi máy mang tải

Khi điều kiện vận hành cho phép, ghi nhận đồng thời: Điện áp → Dòng điện từng pha → Tần số → Mức tải

Theo dõi sự thay đổi của các thông số khi tải tăng hoặc giảm.

Một giá trị đo tại một thời điểm chỉ phản ánh trạng thái tức thời. Việc ghi nhận ở các mức tải khác nhau giúp đánh giá tốt hơn khả năng duy trì điện áp, tần số và khả năng mang tải của tổ máy.

Bước 6 – Ghi nhận và đánh giá kết quả

Có thể sử dụng bảng kiểm tra:

Ngoài kết quả đo, nên ghi nhận thời điểm đo, trạng thái tải và điều kiện vận hành để thuận tiện cho việc so sánh về sau.

5. Đánh giá kết quả đo

Không nên sử dụng một giá trị điện áp hoặc tần số cố định để đánh giá cho mọi máy phát điện.

Kết quả cần được đối chiếu với: Thông số định mức → Cài đặt hệ thống → Yêu cầu phụ tải → Tài liệu nhà sản xuất → Tiêu chuẩn/quy trình áp dụng

Khi đánh giá cần chú ý:

Điện áp: Phát hiện các tình trạng:

• Điện áp thấp hoặc cao.
• Điện áp dao động.
• Điện áp giữa các pha không cân bằng.
• Điện áp thay đổi bất thường khi tải thay đổi.

Dòng điện: Kiểm tra:

• Dòng điện có vượt giới hạn cho phép không.
• Dòng giữa các pha có cân bằng không.
• Mức dòng có phù hợp với tải đang vận hành không.

Tần số: Theo dõi:

• Tần số cao hoặc thấp.
• Tần số dao động.
• Khả năng phục hồi tần số sau khi tải thay đổi.

⛔Không nên đánh giá từng thông số một cách tách biệt. Ví dụ, điện áp giảm đồng thời với tần số giảm khi tải tăng có thể gợi ý hướng kiểm tra khác với trường hợp chỉ có điện áp giảm trong khi tần số vẫn ổn định.

6. Khi phát hiện thông số bất thường

Có thể định hướng kiểm tra ban đầu theo ba nhánh:

Điện áp bất thường → Phụ tải → Kết nối → AVR → Hệ thống kích từ → Đầu phát

👉 Xem thêm:

Điện áp máy phát điện dao động không ổn định: Nguyên nhân và giải pháp
Hiện tượng mất cân bằng điện áp khi vận hành máy phát điện: Nguyên nhân và cách xử lý

Dòng điện bất thường → Mức tải → Phân bố tải từng pha → Phụ tải → Kết nối → Đầu phát

👉 Xem thêm: Mất cân bằng dòng điện máy phát điện: Nguyên nhân và cách xử lý

Tần số bất thường → Tốc độ động cơ → Phụ tải → Governor → Hệ thống nhiên liệu/động cơ

👉 Xem thêm: Tần số máy phát điện không ổn định: Nguyên nhân và cách xử lý

7. Lưu ý an toàn khi đo

⚠️ Việc đo trực tiếp trên hệ thống đang mang điện chỉ được thực hiện bởi người có chuyên môn và được phép thực hiện công việc điện.

• Sử dụng thiết bị đo và PPE phù hợp.
• Không chạm vào đầu cực hoặc phần dẫn điện hở.
• Không thay đổi đấu nối khi chưa xác định điều kiện an toàn.
• Giữ khoảng cách với các bộ phận quay và bề mặt nóng.
• Không mở tủ điện chỉ để kiểm tra lại những thông số đã có thể xác nhận an toàn trên controller.
• Nếu cần đo trực tiếp, phải xác định trước điểm đo, phương pháp đo và điều kiện an toàn.

Checklist ghi nhận nhanh

☐ Điện áp L1–L2 / L2–L3 / L3–L1
☐ Điện áp L1–N / L2–N / L3–N nếu áp dụng
☐ Dòng điện L1 / L2 / L3
☐ Tần số
☐ Mức tải tại thời điểm đo
☐ Kiểm tra chênh lệch giữa các pha
☐ Kiểm tra cảnh báo trên controller
☐ So sánh với thông số định mức/yêu cầu kỹ thuật
☐ Ghi nhận kết quả kiểm tra

CÔNG TY TNHH MAI BẢO AN cung cấp dịch vụ buôn bán, cho thuê, bảo trì, bảo dưỡng và sửa chữa, trùng tu chuyên sâu các loại MÁY PHÁT ĐIỆN CÔNG NGHIỆP với đội ngũ kỹ thuật dày dạn kinh nghiệm và chế độ bảo hành, hậu mãi tốt nhất với chi phí hợp lý nhất cho quý khách.

THAM KHẢO THÊM CÁC DỊCH VỤ KHÁC CỦA CHÚNG TÔI

• − Dịch vụ bảo trì, bảo dưỡng máy phát điện công nghiệp
• − Dịch vụ cho thuê máy phát điện
• − Dịch vụ sửa chữa máy phát điện công nghiệp

Hãy liên lạc với công ty chúng tôi để được tư vấn, cung cấp các giải pháp chuyên nghiệp và toàn diện. Chúng tôi rất vui lòng giải đáp mọi thắc mắc của quý khách!

THÔNG TIN LIÊN HỆ

CTY TNHH MAI BẢO AN

Địa chỉ: 188/42 Tam Bình, Phường Tam Bình, TP. HCM, Việt Nam

Điện thoại: 0903.164.099

Email: Mayphatdienmba@gmail.com

Website: https://mayphatdienmba.vn